Konie - podstawowe wiadomości

Koń domowy (Equus caballus L.) - ssak nieparzystokopytny z rodziny koniowatych. Koń został udomowiony w Mezopotamii i Chinach ok. 8-6 tys. lat temu. Przodkiem konia domowego były prawdopodobnie koń Przewalskiego i tarpan oraz wymarłe azjatyckie konie tundrowe i leśne. Ważna jest informacja, iż koń Przewalskiego wcale jeszcze nie wyginął, a tarpan odnajduje zamienną odmianę w koniku polskim. Takie same z wyglądu, stają się nowocześniejszymi potomkami wymarłych tarpanów. W styczniu 2007 zespół naukowców z Massachusetts Institute of Technology i Uniwersytetu Harvarda poinformował, że stworzył wstępną mapę genomu konia. Wysokość konia mierzy się w kłębie specjalną laską zoometryczną. Niegdyś najpopularniejsze zwierzę pociągowe, następnie wyparte przez maszyny (zob. traktor, kombajn). Dziś używany w celach rekreacyjnych, pociągowo jedynie w biedniejszych gospodarstwach. Jest źródłem koniny.

Wyhodowano wiele ras koni. Najpopularniejsze to:

  • czystej krwi arabskiej - jego krzyżówki dały początek wielu innym rasom
  • pełnej krwi angielskiej - konie wyścigowe

Polskie rasy koni:

  • rasa wielkopolska (wlkp)
  • rasa huculska (hc)
  • rasa śląska (śl)
  • rasa małopolska (młp)
  • Konik polski, inaczej konik biłgorajski (kn)
  • Polski koń zimnokrwisty (z)

Nazwy koni w zależności od wieku:

  • sysak - młody koń do około 6 miesiąca życia, odżywia się głównie mlekiem matki.
  • odsadek - młody koń odłączony od klaczy matki
  • źrebię - młody koń poniżej 1 roku.
  • klaczka - samica konia w wieku 1-3 lat.
  • ogierek - samiec konia w wieku 1-3 lat.
  • klacz, kobyła - samica konia powyżej trzeciego roku życia.
  • ogier - samiec konia powyżej trzeciego roku życia.

Inne nazwy:

* wałach - wykastrowany samiec.
* wnęter - samiec konia z wadą rozwojową, polegającą na niewłaściwym umieszczeniu jąder (poza moszną - zob. wnętrostwo).

Zmysły:
#

Wzrok - Oczy konia znajdują się po bokach głowy przez co koń każdym okiem widzi inny obraz. Koń dzięki takiemu usytuowaniu oczu widzi niemalże dookoła. Jedyne martwe pola znajdują się bezpośrednio przed koniem i zaraz za nim.
Ciekawostka - koń musi opuścić głowę aby zobaczyć coś bardziej oddalonego.
#

Słuch - zdecydowanie dużo bardziej czuły niż słuch człowieka. Dzięki bardzo dobremu zmysłowi słuchu koń doskonale może się poruszać w nocy. Dzięki dźwiękom dobiegającym do jego uszu jest w stanie ocenić odległość
#

Węch - bardzo mocno rozwinięty zmysł. Dzięki niemy konie potrafią na całe życie zapamiętać innego konia. Węch służy im również do spożywania jedynie dobrego pokarmu. Jeśli pasza będzie zjęczała i zapach nie spodoba się koniowi to jej nie tknie.
#

Smak - dzięki dobrze rozwiniętemu zmysłowi smaku konie są w stanie odróżnić rośliny trujące od tych, które mogą spożywać.
#

Dotyk - koń reaguje nawet na najmniejszy dotyk (muchy). Wiele koni uwielbia kiedy się je dotyka po dolnej wardze i chrapach.

Uzębienie konia

Końskie zęby stale rosną, mniej więcej 4 mm rocznie. Są one systematycznie ścierane ok. 2 mm na rok, wskutek rozcierania pobieranego pokarmu. Szczęka jest szersza niż żuchwa, dlatego zęby trzonowe i przedtrzonowe ścierają się nierównolegle, pod kątem. Miękki pokarm powoduje, że zęby trzonowe i przedtrzonowe nie ścierają się równomiernie na całej powierzchni, co powoduje że na zewnętrznej stronie zębów górnych i wewnętrznej stronie zębów dolnych tworzy się ostra jak nóż krawędź. Należy przynajmniej raz do roku skontaktować się z weterynarzem, który sprawdzi stan uzębienia zwierzęcia i w razie potrzeby odpowiednio je starnikuje. Problemy związane z uzębieniem przekładają się bardzo często na kłopoty w pracy z końmi - trudności przy kiełznaniu, niespokojna głowa, nieakceptowanie wędzidła, problemami z pobieraniem pokarmu oraz przeżuwaniem.